İstanbul Bariatrics | Blog

İstanbul Bariatrics

Obezite Ameliyatı Sonrası İlk Aydaki Psikoloji

Tüp mide ameliyatına karar verme sürecinde ve ameliyat sonrası süreç te akla gelen ve kaygı uyandıran sorulardan biri “obezite ameliyatı sonrası ilk dönemde nasıl besleneceğim”?.  Farklı kliniklerde birbirinden farklı ameliyat sonrası destek süreçlerinin olması çok da doğruyu/gerçeği yansıtmayan bilgilerin kulaktan kulağa yayılmasına sebep oluyor. “Hiç yiyemeyecek miyim?”, “Duydum ki ilk 3 ay sırf sıvı besleniliyormuş.” gibi cümleler mide küçültme ameliyatlarının gündemini oluşturuyor. Durum böyle olunca yaşamımızın önemli bir parçası olan yemeğin, ameliyat sonrası süreçte nasıl bir hal alacağı aklı fazlaca kurcalıyor. Çünkü yemek ile kurulan ilişki geleneklere, öğretilerimize,  fizyolojik ve psikolojik ihtiyaçlarımıza göre şekilleniyor.  Ameliyatın bu ilişkiyi özellikle erken dönemde nasıl şekillendireceği ise çokça merak ediliyor.

Mide küçültme ameliyatı sonrası dönemin özellikle bu alanda uzmanlaşmış bir diyetisyen ile yürütülmesi başarılı kilo kaybının sağlanmasındaki önemli yapı taşlarından biridir. Cerrahi açıdan her şey olması gerektiği gibi gittiyse kişi diyetisyenin yönlendirmeleri ile beslenmesine daha hastanedeyken başlar ve ilk 5 haftalık süreçte her hafta değişen beslenme düzene tabi olur. Kademeli bir biçimde berrak sıvılar, çorbalar, püreler ve katı besinler şeklinde ilk bir aylık geçiş dönemi tamamlanır.

Tüp mide sonrası beslenmeyi ve yaşamı uzun vadede düşündüğümüzde bu ilk bir aylık süreç diğer aylardan psikolojik açıdan farklılaşabilir. Bu ilk ay hem yeni midenin adaptasyon/uyum süreci iken; aynı şekilde beden ve psikolojinin de yeni duruma uyum sağlamasıdır. Ayrıca beyin, göz ve mide arasındaki bağlantılar da bu aydan itibaren oluşur ve hastanın ameliyat sonrası sürece uyumu ile bu bağlar güçlenmeye başlar. Tüp mide ameliyatı laparoskopik yöntemle gerçekleşen bir cerrahi yöntem olduğu için büyük kesi ya da yara yerlerinin olmaması hastaların ameliyat sonrası süreçlerinin kolay geçmesini sağlar. Günlük yaşantı sırasında ameliyat olunduğu çok da hissedilmez. Beyin de aslında bir şekilde sanki ameliyat olmadan önceki tabağını görmek ister. İşte bu ilk ay artık daha az yenileceğinin de öğrenildiği aydır. Bu nedenle özellikle ilk haftadan itibaren hastanın hem kendisine hem değişen midesine uyum ve değişim için şans tanıması gerekmektedir. Örneğin; acıkmak çok normaldir. Çünkü gerçek fizyolojik açlık hayati bir uyarıdır ve bu açlığın tamamlanması gerekmektedir. Önemli olan açlık olarak tarif edilenin gerçek açlık mı psikolojik açlık mı olduğunun belirlenmesidir. Kişilerin canı bir şey çekebilir. Çünkü özellikle beynin ameliyat olunduğunun çok da farkına varmaması eski alışkanlıkların talep etmesine sebep olabilir.  Burada da önemli olan davranış değişikliğinin sağlanabilmesi için içinde bulunulan dönem dışında bir şey denenmemesi, doyulduğu halde daha da fazlasının yemeye çalışılmaması ve çiğneyip tükürülmemesidir. Ayrıca uzun vade de karşılaşılabilecek bir sorun olan “can çekmesi”  ya da göz açlığı kökenini nereden almaktadır? Yemeğe karşı olan bir refleksel tepki mi? Eski bir alışkanlık mı? Yiyeceğin reklamına ya da paketlenmesine yönelik bir istek mi? Yoksa psikolojik bir sorunu yemekle kapatma durumu mudur?

Obezite ameliyatı sonrası adaptasyonu sağlamak için öğünlerin atlanılmaması ve yemek masasında aile ya da arkadaşlarla bulunulması tavsiye edilmektedir. Süreç içerisinde nelerde zorlanıldığı ve duygusal açıdan nasıl hissedildiği psikoloğunuz ile ilk aya dair paylaşabileceğiniz ve destek alabileceğiniz konular arasındadır. Çünkü mide küçültme ilk defa deneyimlediğiniz bir yöntemdir ve geçmişteki diyet tecrübelerinizden bambaşkadır. Bu nedenle davranışsal açıdan neler yapmanız gerektiği, ay ay sizi nelerin beklediği, ruhsal açıdan neler hissedebileceğiniz konusunda ancak bu alanda çalışan kişilerden doğru bilgi alabilirsiniz. Tüp mide ameliyatı ile başlayan yeni sürecinizin ilk aydan itibaren iyi, keyifli ve motive bir şekilde gitmesi için ameliyat olduğunuz ekiple de uyum içerisinde olmanız adaptasyonu kolaylaştıracaktır.

Yazar Hakkında

Eldem Erdem

Merkezimiz ve ekibimizin çok önemli bir üyesi olan; tam zamanlı psikoloğumuz, Sn. Eldem Erdem. Kendisi, yemek yeme bozuklukları ve diğer psikoloji konularda hem obezite ameliyatı öncesinde hem de ameliyat sonrasında tüm hastalarımıza aktif biçimde destek vermektedir.

Yorum Bırakın